Freedom House เป็นหน่วยงานหนึ่งในสหรัฐฯ ที่จัดทำรายงาน Freedom in the World และ Freedom on the Internet ทุกๆ ปี 

ปีล่าสุด ไทยได้คะแนน Freedom on the Internet แค่ 39/100 คะแนน เข้าข่าย Not Free ในขณะที่เขมรได้ 43/100 คะแนน จัดว่า Partly free (ตัดที่ 40 พอดี) ซึ่งเป็นเรื่องที่คนเขมรยกขึ้นมาตอนนี้ ส่วนคะแนน Freedom in the world ไทยได้มากกว่าเขมร แต่ต่ำเตี้ยเลี่ยดินทั้งคู่ จัดว่า Not Free 

เหตุการณ์สำคัญในไทยที่ทำให้ได้คะแนนน้อย เค่าสรุปมาดังนี้

1. การควบรวมของ 3BB กับ AIS ทำให้มีผู้ให้บริการอินเตอร์เน็ตแค่ 2 เจ้า (มีคะแนนข้อ Are there legal, regulatory, or economic obstacles that restrict the diversity of service providers? ทำให้ได้คะแนนน้อยลง)

2. Thai PBS ลบคลิปและบทสัมภาษณ์รัฐมนตรีไต้หวัน ตามข้อเรียกร้องของจีน 

3. มงคล "บาส" ถิระโคตร นักเคลื่อนไหวทางการเมืองที่ถูกดำเนินคดีมาตรา 112 ตาม พ.ร.บ. คอมพิวเตอร์ จากการโพสต์ Facebook. เขาถูกตัดสินจำคุก 50  ปี 

4. นักโทษทางการเมือง เช่น ทนายอานนท์ ฟ้องรัฐบาลว่าใช้ Spyware Pegasus ดูความเคลื่อนไหวของเค้า โดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย

5. แอดมินเพจทันหุ้น โดนจดหมายขู่ และโยนระเบิดที่บ้าน หลังออกข่าวเกี่ยวกับหุ้นบางตัว แล้วทำให้นักลงทุนถอนการลงทุน


หัวข้อที่ได้คะแนนน้อยมากๆ ได้แก่ 

1. ความเป็นกลางของ กสทช. ได้ 0/4 เพราะถูกคสช. ลดบทบาท และตั้งคนมาเองทั้งหมดหลังปฎิวัติ โดยแก้ไขคุณสมบัติด้วย

2. การบล็อกการเข้าถึงข้อมูล ซึ่งถือเป็นการขัดต่อสิทธิมนุษยชน 3/6 หลักๆ คือ เรื่อง ม. 112 

3. การบังคับให้คนลบ Content ที่ควรได้รับการปกป้องโดยหลักสิทธิมนุษยชนสากล ได้ 1/4 อันนี้ก็เรื่อง 112 กับเรื่องจีนของไทย พีบีเอสด้านบน

4. การจำกัดการเข้าถึงโปร่งใสหรือไม่ ได้ 1/4

5. คนโพสต์ต้องเซ็นเซอร์ตัวเองมั้ย 1/4 เพราะคนที่ไม่ ติดคุกบานเบอะ

6.สื่อออนไลน์ถูกควบคุมเพื่อชี้นำทางการเมืองหรือไม่ 1/4 เพราะเรื่อง IO

7. กฏหมายคุ้มครองเสรีภาพผู้ใช้อินเตอร์เน็ตแค่ไหน 1/6 มีกฏหมายคุ้มครองสิทธิ แต่รัฐธรรมนูญ คสช มีข้อยกเว้นว่าต้องไม่ขัดต่อความมั่นคง และศีลธรรมอันดี ซึ่งตีความไว้กว้างมาก และแน่นอนมีเรื่อง 112

8. มีกฏหมายลงโทษคนโพสต์ที่ควรได้รับการคุ้มครองตามหลักสากลหรือไม่ 0/4 เพราะติดคุกกันหัวโต

9. มีคนโดนลงโทษโดยการกระทำที่ควรได้รับการคุ้มครองตามหลักสากลหรือไม่ 0/6 เพราะมี

10. มีการสอดส่องผู้ใช้อินเทอร์เน็ต โดยขัดต่อเสรีภาพหรือไม่ 1/6 เพราะใช้ Pegasus 

11. การเก็บข้อมูลผู้ใช้ริดรอนสิทธิของผู้ใช้หรือไม่ 1/6 เพราะขัด

12. มีการข่มขู่ หรือทำอันตรายผู้โพสต์ที่นอกเหนือกฏหมายหรือไม่ 2/5 เพราะมีการใช้ IO รังควานและข่มขู่ออนไลน์

จะเห็นว่าเรื่องหลัก คือ 112 กับผลพวงรัฐประหาร

ใครอยากอ่านเพิ่ม หรืออ่านของประเทศอื่นรวมถึงเขมรไปอ่านได้ที่

https://freedomhouse.org/country/thailand/freedom-net/2024

ทั้งนี้แน่นอนว่า จีน เวียดนาม คะแนนต่ำเตี้ยมาก และน่าสนใจว่าไม่จัดอันดับอิสราเอล 😄

คิดยังไงกับการที่ Freedom House ให้คะแนน Internet Freedom ไทยต่ำกว่าเขมร